سازمان دیدبان حقوق بشر در گزارشی بی سابقه اعلام کرد آزار و سرکوب سیستماتیک چهل و پنج سالۀ جامعۀ بهائی توسط حکومت ایران، بر اساس قوانین کیفری بینالمللی، مصداق جنایت علیه بشریت است.
این گزارش که در روز دوشنبه ۱۳ فروردین ۱۴۰۳ و با عنوان «چکمه روی گردنم: جنایت مقامات حکومت ایران در آزار و سرکوب بهائیان ایران»، منتشر شده است، قوانین، سیاستها و اقدامات تبعیضآمیزی را که حکومت ایران برای نقض حقوق اساسی بهائیان در کشور به کار میبرد را با جزئیاتی فوقالعاده و دقیق مستند کرده است.
دیدهبان حقوق بشر در این گزارش ۴۲ صفحهای بیان کرده است که بهائیان تقریباً در همۀ جوانب زندگیشان در معرض بدرفتاری هستند، از بازداشتهای خودسرانه و زندانی شدن توسط نهادهای حکومت گرفته تا مصادرۀ اموال، محرومیت از دسترسی به تحصیل و اشتغال و حتی جلوگیری از تدفین آبرومندانه و مطابق با آداب خاکسپاری بهائی.
مایکل پیج ، معاون خاورمیانه و شمال آفریقا در سازمان دیدهبان حقوق بشر، در جلسهای پیش از انتشار گزارش گفت: «مقامات حکومت ایران، بهائیان را نه به خاطر اعمالی مجرمانه، بلکه صرفاً به دلیل تعلق به یک جامعۀ دینی و اعتقادشان به آئین بهائی، از حقوق اساسی خود در همۀ جوانب زندگیشان محروم میکنند. افزایش فشار بینالمللی بر ایران برای پایان دادن به این جنایت علیه بشریت بسیار مهم است.»
سازمان دیدهبان حقوق بشر در تهیه گزارش خود تحقیقات جامع و مستندسازی گستردهای را انجام داده و از سایت خانه اسناد بهائیستیزی در ایران به عنوان یکی از منابع اصلی خود استفاده کرده است. این وبسایت در حدود ۱۲۰۰۰ سند از آزار و سرکوب بهائیان در ایران را منتشر کرده است.
این سازمان در گزارش خود از دستورالعملهای دولتی، اسناد دادگاه و مدارک دادرسی و همچنین مصاحبههایی با بهائیان به زبان فارسی، چه در داخل و چه در خارج از ایران، بین ماه مه ۲۰۲۲ تا مارس ۲۰۲۳ نیز استفاده کرده است.
سازمان دیدهبان حقوق بشر در گزارش خود اعلام کرد که جمهوری اسلامی سرکوب بهائیان را در قوانین و سیاستهای خود نهادینه کرده و از طریق نیروهای امنیتی و مقامات قضایی این سرکوب را دنبال میکند.
این گزارش همچنین گفتگوهای بین محققان دیدهبان حقوق بشر با بهائیان ایرانی را به طور مفصل روایت میکند که نام برخی از آنها ذکر شده و هویت برخی دیگر به دلایل امنیتی فاش نشده است، و همگی آنها تلاشهای دائمی مقامات حکومت ایران را برای برهم زدن و یا نابود کردن تمام جنبههای زندگی بهائیان با جزئیات شرح میدهند.
سیمین فهندژ، نماینده جامعۀ جهانی بهائی در سازمان ملل در ژنو گفت: «جامعۀ جهانی بهائی از انتشار این گزارش استثنایی و شواهد مستحکم و قدرتمند آن، عمیقاً قدردانی میکند. این گزارش سالها تحقیق و مستندسازی در مورد آزار و سرکوب سیستماتیک بهائیان در ایران را گردآوردی کرده است و توجه همگان را به بیاعتنایی آشکار حکومت ایران به تعهدات حقوق بشری خود تحت قوانین و معاهدات بینالمللی جلب میکند. ما صمیمانه امیدواریم که جهان، حکومت ایران را در قبال بیعدالتیهای دیرینهای که علیه جامعۀ بهائی روا داشته پاسخگو کند و حکومت ایران تمام اقدامات قانونی و سیاستگذاریهای لازم را برای پایان دادن به این آزار و سرکوب سیستماتیک انجام دهد.»
این نخستین بار نیست که یک سازمان معتبر حقوق بشری بینالمللی رفتار جمهوری اسلامی با شهروندان خود را «جنایت علیه بشریت» معرفی میکند
در اسفندماه سال گذشته نیز هیات حقیقتیاب مستقل بینالمللی که شورای حقوقبشر سازمان ملل متحد درباره ایران تاسیس کرده در گزارش نهایی خود مقامهای سیاسی، نظامی، امنیتی و قضایی جمهوری اسلامی ایران و در راس آن «علی خامنهای» را، متهم به ارتکاب «جنایت علیه بشریت» کرد.
