به گزارش اطلس زندانهای ایران زندان شیبان بیشترین تعداد زندانیان استان خوزستان را در خود جای داده است. ظرفیت این زندان ۳۱۵۰ نفر است. اما اغلب اوقات تعداد زندانیان بیش از ظرفیت زندان است و گاه تا ۴۵۰۰ نفر هم افزایش پیدا میکند.
زندانیان سیاسی و عقیدتی این زندان در بندهای پنج و هشت نگهداری میشوند. اغلب زندانیان بند پنج به اتهامات سیاسی و امنیتی زندانی هستند و بند هشت بیشتر به زندانیان عقیدتی اختصاص دارد.
بیشترین تعداد زندانی عقیدتی در زندان شیبان را «نوکیشان سنی» تشکیل میدهند اما تعدادی از زندانیان عقیدتی شیعه و همینطور پیروان آیین «یمانی» نیز این بند زندانی هستند.
زندانیان سیاسی، امنیتی و عقیدتی در زندان شیبان بدون دسترسی به دادرسی عادلانه، محاکمه و محکوم شدهاند و برخی از آنها نیز هنوز بلاتکلیف بوده و منتظر صدور رای دادگاه هستند.
آنگونه که در گزارش اطلس زندانهای ایران آمده است ۹۲ زندانی سیاسی و امنیتی در بند ۵ زندان شیبان محبوس هستند که ۷۱ نفر از آنها هویتیابی شدهاند. در بند ۸ این زندان نیز بیش از ۱۰۰ زندانی عقیدتی محبوس هستند که این گزارش نام ۶۶ تن از آنها را منتشر کرده است.
علاوه بر بند پنج و هشت، تعدادی از زندانیان سیاسی زندان شیبان در سلولهای انفرادی این زندان نگهداری میشوند. ازمیان پنج زندانی سیاسی این زندان که در ماههای اخیر در سلولهای انفرادی محبوس بودند.چهار نفر اعدام شدهاند. علی مجدم همچنان در این بخش از زندان نگهداری میشود.
دو زندانی سیاسی به نامهای «جاسم سواعدی» و «خالد عبیداوی» جدا از زندانیان سیاسی بند ۵ در بندهای شش و هفت زندان که در بخش جدید زندان شیبان قرار دارد نگهداری میشوند.
بخش جدید زندان در یک سوله بزرگ ساخته شده و دو بخش به یکدیگر متصل هستند.
بنا براین گزارش «حسن عبیات»، زندانی محکوم به حبس ابد و قصاص، بهتازگی به زندان سپیدار منتقل شده است و در خطر اجرای حکم قرار دارد.
زندانیان سیاسی که پیشتر در بند پنج زندان شیبان محبوس بودهاند میگویند در طبقه بالای این بند مانند بقیه بندها، چهار اتاق وجود دارد. در طبقه پایین دو اتاق و نمازخانه قرار دارد که فضای بین آنها را تبدیل به یک ساختمان چندمنظوره کردهاند و زندانیان معمولا از آن برای مطالعه استفاده میکنند.
حمام و سرویسهای بهداشتی این طبقه به کارگاهی برای آموزش نجاری و چرمدوزی تبدیل شده و سرویسهای بهداشتی و حمامهای جدیدی در حیاط زندان ساخته شده است.
به گزارش اطلس زندانهای ایران زندانیان بند۵ زندان شیبان با اعتراض موفق شدهاند که تعداد تختهای اتاقها را از هشت تخت به هفت عدد کاهش دهند و فضای بیشتری برای نشستن انجام امور روزانه در اختیار داشته باشند. پس از این تغییرات ظرفیت رسمی بند پنج به ۱۲۶ نفر کاهش یافته است.
از مجموع ۱۳۰ زندانی این بند ۵۸ نفر فعالان اتنیکی و متهمان جرایم امنیتی هستند. بین ۲۰ تا ۲۵ نفر نوکیش سنی هستند و ۸ نفر نیز به اتهاماتی همچون عضویت یا هواداری از سازمان مجاهدین خلق یا گروههای سیاسی دیگر زندانی هستند. ۵ نفر از زندانیان این بند نیز به اتهامات مرتبط با «مهدویت» در زندان هستند.
گزارش اطلس زندانهای ایران در خصوص فشارهای وارد بر زندانیان عقیدتی زندان شیبان نوشته است: «برگزاری نماز جماعت اهل سنت و اذان گفتن به شیوه آنها ممنوع است. آنها برخلاف زندانیان سیاسی که معمولا در زندان امکان پیگیری فعالیتهای خود را ندارند، حتی برای انجام مناسک مذهبی خود و بحثوگفتگو درباره عقایدشان در معرض برخوردهای قضایی و امنیتی قرار میگیرند.
به گفته یک فرد آگاه یکی از این زندانیان به نام «سید انور البوشوکه» به دلیل فعالیتهای مذهبی حدود دو سال به زندان سپیدار تبعید شده است. او حدود شش ماه از این دو سال را در سلولهای انفرادی گذراند و پس از دو سال به زندان شیبان بازگردانده شد.
به گفته این فرد آگاه، مسئولان زندان، نماز خواندن و اذان گفتن این زندانیان را فعالیت تبلیغی بهحساب میآورند و با آن برخورد میکنند: «در یک دوره حتی تجمع بیش از سه نفر این زندانیان را با یکدیگر ممنوع کرده بودند و آن را مصداق فعالیت تبلیغی در نظر میگرفتند و با آن برخورد میکردند.»
پیشتر گزارشی از فشارهای وارد شده بر زندانیان سیاسی و امنیتی زندان شیبان منتشر شده بود.
